Άγχος και παιδί

Αν τον τελευταίο καιρό έχετε προσέξει στο παιδί σας περίεργα συμπτώματα τα οποία δεν είχε εμφανίσει ξανά και δε φαίνεται να οφείλονται σε παθολογικά αίτια, ίσως θα ήταν καλό να αναρωτηθείτε το λόγο.

Μια πολύ συχνή αιτία αλλαγής συμπεριφοράς στα παιδιά είναι να βιώνει περίοδο με έντονο άγχος.

Σωματικά συμπτώματα που πρέπει να προσέξουμε:

• Στομαχόπονος

• Αίσθημα ζέστης/κρύου

• Ζαλάδα

• Αυξημένος καρδιακός παλμός (Παραπονιέται για περίεργη αίσθηση στο στήθος)

• Ιδρώτας

• Πονοκέφαλος

• Ένταση μυών

• Προβλήματα ύπνου

• Ναυτία

• Δυσκολία στην αναπνοή

• Τρόμος

Συνέπειες:

Συνήθως αυτά τα συμπτώματα οδηγούν το παιδί σε διάφορες σκέψεις όπως στο να αποφασίζει να μείνει στο σπίτι από το να βγει έξω ή ακόμα και να πάει στο σχολείο γιατί σκέφτεται ότι ίσως το κοροϊδεύει κάποιος ή φοβάται ότι κάτι κακό θα του συμβεί.

Συμπεριφορικά ζητήματα:

• Ανησυχία

• Νευρικότητα

• Γρήγορη ομιλία

• Ευερεθιστότητα

• Τελειομανία

• Έλλειψη συμμετοχής σε δραστηριότητες

• Αποτυχία στην τέλεση εργασιών

• Αποφυγή εργασιών

• Αναζήτηση εύκολων εργασιών

Μαθησιακά συμπτώματα:

• Προβλήματα συγκέντρωσης

• Προβλήματα μνήμης

• Πρόβλημα προσοχής

• Δυσκολία στη λύση προβλημάτων

• Ανησυχία

Πώς να βοηθήσετε το παιδί σας:

• Να είστε σταθεροί στο πώς αντιμετωπίζετε προβλήματα, χειρίζεστε καταστάσεις και οριοθετείτε τα παιδιά σας

• Να είστε υπομονετικοί και έτοιμοι να ακούσετε

• Αποφεύγετε να είστε υπερβολικά κριτικοί, αρνητικοί, ανυπόμονοι ή κυνικοί

• Θέστε ρεαλιστικούς και εφικτούς στόχους και προσδοκίες για το παιδί σας

• Μην δείχνετε ότι η τελειότητα είναι αναμενόμενη ή η μόνη αποδεκτή

• Να δέχεστε ότι τα λάθη είναι φυσικό κομμάτι καθώς μεγαλώνεις και κανένας δεν περιμένουμε να κάνει τα πάντα σωστά

• Διδάξετε το παιδί σας απλές στρατηγικές για να βοηθήσουν με το άγχος όπως οργανώνοντας πράγματα και χρόνο, δημιουργώντας μικρά σενάρια για το τι μπορεί να κάνει και να πει στον εαυτό του όταν το άγχος αυξάνεται και να μάθει πώς να ηρεμεί κάτω από στρεσογόνες συνθήκες

• Μην αντιμετωπίζετε συναισθήματα, ερωτήσεις και δηλώσεις για αίσθημα άγχους ως ανόητες ή ασήμαντες

• Ζητήστε βοήθεια από ειδικούς αν το πρόβλημα επιμένει και εξακολουθεί να παρεμβαίνει στις καθημερινές δραστηριότες

• Να επαινείτε και να ενισχύετε κάθε προσπάθεια ακόμα και αν η επιτυχία είναι μικρότερη από το αναμενόμενο

Απλές τεχνικές αντιμετώπισης άγχους

Παιδική ηλικία:

• Βαθιές ανάσες

• Βιβλία για συναισθήματα

• Παιχνίδι: Να πει 5 πράγματα που βλέπει, 4 πράγματα που μπορεί να αγγίξει, 3 πράγματα που μπορεί να ακούσει, 2 πράγματα που μπορεί να μυρίσει και 1 πράγμα που μπορεί να γευτεί.

• Να φανταστεί ένα μέρος στο οποίο θα ήθελε να βρίσκεται, ένα χαρούμενο μέρος.

• Απόσπαση προσοχής με κάτι άλλο: Να διαβάσει ένα βιβλίο, να πάει μια βόλτα, να ζωγραφίσει.

• Να χρησιμοποιήσει εργαλεία που βοηθάνε στο άγχος: μπάλα άγχους, άμμος.

Προσχολική ηλικία:

• Να κάνει φούσκες, δραστηριότητα που βοηθάει στην αναπνοή

• Προσφέρετε ένα ασφαλές περιβάλλον για διαλείμματα

• Διαβάστε βιβλία για τα συναισθήματα και πώς να τα διαχειριστούμε

• Επικυρώστε τα συναισθήματά τους

• Να μετράει αναπνοές: Να μετράει αναπνοές μέχρι το δέκα (αυτό θα μειώσει αυτόματα την αναπνοή του παιδιού)

Εφηβεία:

• Βαθιές ανάσες

• Γιόγκα/ Διαλογισμός

• Να κάνει πρακτική θετικές σκέψεις: «Μπορώ να το κάνω»

• Απόσπαση προσοχής σε κάτι άλλο

• Σωματική άσκηση

• Ομάδες στήριξης

• Να κοιμάται αρκετά: 8-10 ώρες

• Να προσπαθεί να βλέπει ως πρόκληση τις αρνητικές σκέψεις και να προσπαθεί να τις απωθήσει

• Προοδευτική χαλάρωση των μυών: Πρώτα να τεντώσει κάθε μυ στο σώμα του, ξεκινώντας από τα δάχτυλα των ποδιών και σιγά σιγά να χαλαρώνει ένα-ένα, σε όλο το σώμα

Ελένη Φυλακτού, Psychology BA, Social and Developmental Psychology MA, ABA Specialist

ΚΡΙΣΕΙΣ ΠΑΝΙΚΟΥ

Σου έχει τύχει ποτέ στην προσπάθεια σου να ανταπεξέλθεις με τις απαιτήσεις της καθημερινότητας να έχεις περίεργα συμπτώματα;

Μήπως το άγχος γίνεται πιο έντονο, η καρδιά σου πάει να σπάσει και νιώθεις έντονη αδιαθεσία;

Όλα αυτά μαζί συγκροτούν μία κρίση πανικού, η οποία εμφανίζεται, τις περισσότερες φορές, ξαφνικά!!

Αν και πολλές φορές δε φαίνεται να υπάρχει συγκεκριμένη αιτία, κάποιες άλλες φορές μία κρίση εμφανίζεται κάτω από συγκεκριμένες συνθήκες (π.χ. κλειστοφοβία). Γεγονός που κάνει τον πάσχων να βιώνει το αίσθημα του φόβου για μια νέα κρίση πανικού, μόνο από την ιδέα ότι θα υπάρξει και πάλι μία νέα κρίση!

Συμπτώματα:

Τα πιο κοινά συμπτώματα μίας κρίσης πανικού είναι το έντονο άγχος, ο φόβος, ο πανικός, το αίσθημα απώλειας ελέγχου και ο φόβος θανάτου. Εκτός από αυτά τα κύρια συμπτώματα υπάρχουν επίσης:

• Αυξημένη εφίδρωση

• Δύσπνοια

• Ταχυκαρδία

• Πόνος στο στήθος

• Τρέμουλο

• Αίσθημα πνιγμού

• Ναυτία

• Κράμπες

• Ζάλη

• Μουδιάσματα

• Ρίγος ή εξάψεις

• Αίσθημα αδυναμίας και τάση λιποθυμίας

• Κλάμα

• Υψηλή αρτηριακή πίεση

Θεραπεία:

Η φαρμακευτική θεραπεία που χρησιμοποιείται για τις κρίσεις πανικού είναι τα αντικαταθλιπτικά.

Από την άλλη, υπάρχουν αρκετές εναλλακτικές τεχνικές θεραπείας για την αντιμετώπιση των κρίσεων, όπως οι τεχνικές χαλάρωσης και η διαφραγματική αναπνοή. Γενικά, η χρήση και εφαρμογή τεχνικών χαλάρωσης βοηθάνε πολύ στην αντιμετώπιση των κρίσεων πανικού (π.χ. γιόγκα).

Επιπλέον, η ψυχοθεραπεία είναι μία άλλη μέθοδος αντιμετώπισης των κρίσεων πανικού.

Ελένη Φυλακτού, Psychology BA, Social and Developmental Psychology MA, ABA Specialist

Διαζύγιο, Επιπτώσεις στα παιδιά, Πρόληψη επιπτώσεων

Κι έρχεται η στιγμή που καταλαβαίνεις πως ο άνθρωπος τον οποίο παντρεύτηκες δεν είναι αυτός που πίστευες, ο γάμος τελικά δε σου βγήκε σε καλό ή ότι δεν υπάρχει πια αυτή η χημεία στη σχέση. Κι έτσι έρχεται το διαζύγιο!!! Όταν είστε δύο, τα πράγματα είναι απλά.

Χωρισμός- ελευθερία- συνέχιση ζωής.

Τι γίνεται όμως όταν υπάρχουν παιδιά σε ένα γάμο;

Πολλές έρευνες βρήκαν ότι τα παιδιά διαζευγμένων οικογενειών βιώνουν χαμηλότερα επίπεδα ευημερίας από ότι παιδιά μη διαζευγμένων. Προς Θεού, αυτό δε σημαίνει ότι δεν πρέπει να χωρίζεις αν η σχέση σου πια δε σε γεμίζει. Υπάρχουν τρεις βασικοί παράγοντες όσον αφορά την μετέπειτα ευημερία των παιδιών διαζευγμένων οικογενειών.

Γονική απουσία

Η οικογένεια είναι ο κύριος κοινωνικός φορέας για την παροχή κοινωνικοποίησης στα μικρά παιδιά. Με το διαζύγιο (μεγαλώνοντας μόνο με τον ένα γονέα) προκύπτουν προβλήματα κοινωνικοποίησης. Είναι γεγονός ότι το διαζύγιο συνδέεται με μειωμένη ποιότητα και ποσότητα επαφής των παιδιών με τους γονείς που δεν έχουν τη κηδεμονία τους. Από την άλλη, οι γονείς που έχουν την κηδεμονία των παιδιών τους λόγω του βεβαρημένου φόρτου εργασίας δυσκολεύονται να περάσουν ποιοτικό χρόνο με τα παιδιά τους, αφού έχουν μειωμένο χρόνο και πολύ λίγη ενέργεια. Για αυτούς τους λόγους τα παιδιά βιώνουν μειωμένη προσοχή από τους γονείς τους, βοήθεια και επίβλεψη. Αυτή η απόρριψη μπορεί να οδηγήσει στην αύξηση προβλημάτων όπως ακαδημαϊκή αποτυχία, χαμηλή αυτοεκτίμηση και προβληματική συμπεριφορά.

Οικονομικό μειονέκτημα

Το διαζύγιο τις περισσότερες φορές οδηγεί σε οικονομικά προβλήματα ειδικά στις γυναίκες. Η έλλειψη οικονομικών πόρων αυξάνει τον κίνδυνο εμφάνισης αναπτυξιακών προβλημάτων στα παιδιά. Οι οικονομικές δυσκολίες επηρεάζουν αρνητικά τη διατροφή και υγεία των παιδιών. Επιπλέον, οι φτωχές διαζευγμένες μητέρες δεν μπορούν να αντέξουν οικονομικά ιδιωτικά μαθήματα, εκπαιδευτικά παιχνίδια, βιβλία, υπολογιστές και άλλα πράγματα που βοηθούν στην ακαδημαϊκή επιτυχία των παιδιών.

Οικογενειακές συγκρούσεις

Οι συγκρούσεις μεταξύ των γονέων, τόσο πριν όσο και μετά από το διαζύγιο είναι ένας στρεσογόνος παράγοντας για τα παιδιά. Αυτό μπορεί να προκαλέσει στα παιδιά στρες, δυστυχία και ανασφάλεια. Γενικότερα, τα παιδιά βρίσκονται στη μέση μιας μάχης μεταξύ των γονέων και πολλές φορές χρησιμοποιούνται για να εκδικηθούν ο ένας τον άλλο. Αυτό δημιουργεί πολλές δυσκολίες στην προσαρμογή των παιδιών μετά το διαζύγιο.

Πρόληψη επιπτώσεων διαζυγίου

Πολλές επιπτώσεις του διαζυγίου στα παιδιά μπορούν να αποφευχθούν με προσπάθεια και από τους δύο γονείς. Θα πρέπει και οι δύο γονείς να προσπαθούν να περνούν ποιοτικό χρόνο με τα παιδιά τους, δημιουργώντας όμορφες στιγμές και αναμνήσεις. Με αυτό τον τρόπο τα παιδιά έχουν ψηλότερη αυτοεκτίμηση, είναι χαρούμενα και αποτρέπονται πολλές προβληματικές συμπεριφορές. Όσον αφορά την οικονομική ευχέρεια, θα πρέπει και οι δύο γονείς να προσφέρουν τα απαραίτητα στο παιδί τους για τη μελλοντική του ανέλιξη και ανάπτυξη. Τέλος, οι γονείς θα πρέπει να βάλουν πάνω από κάθε διαφορά το παιδί τους και να συνεργαστούν μεταξύ τους για να δώσουν το σημαντικότερο από όλα ΑΓΑΠΗ και στοργή. Δείχνοντας στο παιδί ότι δεν υπάρχουν διαφορές μεταξύ τους, δε τσακώνονται, δε δημιουργούν εντάσεις, βοηθά το παιδί στη μετέπειτα προσαρμογή της νέας ζωής του. Με αυτό τον τρόπο το παιδί θα έχει λιγότερο στρες, θα είναι ευτυχισμένο και θα έχει πολύ λιγότερες ανασφάλειες.

Μαζί ή χώρια, τα παιδιά είναι ο συνδετικός κρίκος για μια σχέση που υπήρχε, που έστω κάποτε περιβαλλόταν από αγάπη και όνειρα! Και αυτός ο κρίκος,  θα πρέπει να συνεχίσει να υπάρχει για την καλύτερη ανάπτυξη αυτών, που αναμφίβολα νοιαζει και τους δύο γονείς!

 

 

Ελένη Φυλακτού, Psychology BA, Social and Developmental Psychology MA, ABA Specialist

ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ, ΜΙΑ ΚΡΥΦΗ ΑΛΗΘΕΙΑ!

Πολλές φορές η πίεση και το στρες της καθημερινής ζωής οδηγούν σε συμπτώματα κατάθλιψης.

Αυτά τα συμπτώματα στα περισσότερα άτομα κρατάνε για μερικές μέρες ή βδομάδες. Από την άλλη, σε άλλα άτομα συνεχίζουν να υπάρχουν και έτσι καταλήγουν σε συμπτώματα χρόνιας κατάθλιψης.

Η κατάθλιψη εμφανίζεται περισσότερο στις γυναίκες, αφού τις περισσότερες φορές, είναι εκείνες που αναλαμβάνουν πολλαπλούς ρόλους στην καθημερινότητά τους.

Ποια σημάδια, λοιπόν, θα πρέπει να μας προβληματίσουν;

  • Αισθήματα κενότητας, αβοηθησίας, απόγνωσης και λύπης
  • Ευερεθιστότητα, άγχος και ενοχή
  • Αισθήματα εξάντλησης, σοβαρή κόπωση
  • Απώλεια ενδιαφέροντος για δραστηριότητες οι οποίες προηγουμένως ήταν ευχάριστες για το άτομο
  • Αδυναμία συγκέντρωσης ή ανάκλησης λεπτομερειών
  • Αυτοκτονικές σκέψεις ή απόπειρες αυτοκτονίας
  • Ενοχλήσεις ύπνου- το άτομο κοιμάται πάρα πολύ ή πολύ λίγο, αϋπνίες
  • Αλλαγές στην όρεξη- τρώει υπερβολικά ή πολύ λίγο
  • Σωματικά συμπτώματα- πόνοι, κράμπες, πονοκεφάλοι, πεπτικά θέματα, φούσκωμα
  • Απώλεια ενέργειας
  • Αίσθηση εκτός ελέγχου
  •  Διακυμάνσεις διάθεσης
  • Κρίσεις πανικου
  •  Συναισθήματα έντασης

Απώλεια ενδιαφέροντος σε καθημερινές δραστηριότητες και σχέσεις

Πως αντιμετωπίζεται;

Η καλύτερη λύση για την αντιμετώπιση της κατάθλιψης είναι η βοήθεια ειδικών (ψυχολόγων, ψυχοθεραπευτών κλπ), ειδικά αν τα συμπτώματα επιμένουν και χειροτερεύουν με το χρόνο.
Παράλληλα, κάποιες τεχνικές αυτοβοήθειας μπορούν να βοηθήσουν στη βελτίωση της διάθεσής σας:

  • Μην αφήνετε τα συναισθήματά σας να σας κυριεύουν – Συζητήστε και βρείτε στήριξη σε ανθρώπους που εμπιστεύεστε
  • Συνεχίστε να συμμετέχετε σε κοινωνικές δραστηριότητες και να αλληλεπιδράτε με τα αγαπημένα σας πρόσωπα
  • Γυμναστείτε- η γυμναστική μερικές φορές τη βδομάδα θα βοηθήσει πολύ στη βελτίωση της διάθεσής σας
  • Κοιμηθείτε καλά- το ιδανικό είναι 8 ώρες κάθε βράδυ
  • Κάντε διαλογισμό, δοκιμάστε γιόγκα ή χρησιμοποιήστε άλλες τεχνικές χαλάρωσης

Ελένη Φυλακτού, Psychology BA, Social and Developmental Psychology MA, ABA Specialist

5 ΚΛΕΙΔΙΑ ΓΙΑ ΜΙΑ ΥΓΙΗ ΜΑΚΡΟΧΡΟΝΙΑ ΣΧΕΣΗ!

Και ποιος δε θα ήθελε η σχέση που ξεκίνησε μόλις τώρα να διαρκέσει για…ΠΑΝΤΑ;

Μα φυσικά οι περισσότεροι που ξεκινάνε μια σχέση θα ήθελαν και θα έκαναν σχεδόν τα πάντα για να κρατήσει.

Αυτά που μας λέει η  ψυχολόγος του DeNereis!, Ελένη Φυλακτού, λίγο πολύ όλες τα έχουμε ξανά ακούσει! Ποιες όμως τα πίστεψαν; Έδωσαν τον χρόνο εκεί που χρειάστηκε, και κέρδισαν αυτό που λέμε μια υγιή σχέση;

Ας τα θυμηθούμε λοιπόν! Κι ας υποσχεθούμε στον εαυτό μας πως οι συμβουλές της ψυχολόγου μας, θα είναι πάντα στο μυαλό μας για να έχουμε αυτό που πραγματικά μας αξίζει!!

  • Αγάπη!!!! Μα φυσικά η αγάπη!!! Ένα πολύ σημαντικό συστατικό για μια σχέση, αλλά όχι το μόνο. Δείχνοντας στο άλλο σου μισό το πώς νιώθεις, προσφέροντάς του απλόχερα την αγάπη σου.
  • Ερωτική έλξη!!!! Βασικό συστατικό είναι και η ερωτική έλξη, άλλωστε αν δεν υπάρχει η έλξη για κάποιον, ποιος ο λόγος να είσαι μαζί του; Πολλοί λένε ότι η ερωτική έλξη με τα χρόνια σβήνει, αυτό όμως είναι στο χέρι μας να το αλλάξουμε. Πως; Βρίσκοντας τρόπους να αναζωογονηθεί η σχέση και ο έρωτάς σας. Κλείστε ραντεβού με το σύντροφό σας, όπως παλιά. Φτιαχτείτε για το ραντεβού σας όπως θα βγαίνατε την πρώτη φορά. Φλερτάρετε ο ένας τον άλλον, δώστε στη σχέση σας ένα νέο αέρα!
  • Εμπιστοσύνη & στενή σχέση!!!! Έχοντας στενή σχέση με το σύντροφό σας, παράλληλα δημιουργείται και το αίσθημα εμπιστοσύνης. Εμπιστευθείτε το σύντροφό σας, δώστε του χώρο, δείξτε ότι είστε εκεί για εκείνον αν σας χρειαστεί και παράλληλα δείξτε του ότι μπορεί να κάνει πράγματα μόνος του. Με την εμπιστοσύνη και τη στενή σχέση με το σύντροφό σας, αποφεύγονται πολλοί καυγάδες και αισθήματα ανασφάλειας στη σχέση.
  • Διάλογος!!!! Για όλα τα προβλήματα που προκύπτουν η λύση είναι μία!!! Ο διάλογος. Συζητήστε ότι σας προβληματίζει με το σύντροφό σας, χωρίς εντάσεις και φωνές. Προσπαθήστε να βρείτε λύσεις οι οποίες θα είναι κατάλληλες και για τους δυο σας, χωρίς προσβολές αλλά με συζήτηση.
  • Βρείτε χρόνο για τον εαυτό σας και για…τους δικούς σας ανθρώπους!!!!  Εννοείται πως ο χρόνος με το σύντροφό σας είναι σημαντικός, όπως και τα χόμπι ή δραστηριότητες που κάνετε μαζί. Αλλά θα πρέπει να βρείτε χρόνο και για τον εαυτό σας όπως και ο σύντροφός σας άλλωστε. Κάντε πράγματα που σας αρέσει να κάνετε, όπως το να πάτε στο γυμναστήριο, να βγείτε με φίλους, να δείτε την οικογένειά σας. Περάστε δημιουργικό χρόνο με φίλους και οικογένεια και κάντε όλα αυτά που αγαπάτε. Με αυτό τον τρόπο αποφεύγοντας την απογοήτευση του στυλ « Δε βλέπω πια τους φίλους μου», «Έχω αποξενωθεί με τους γονείς και τα αδέλφια μου». Δίνοντας χώρο στο σύντροφό σας και στον εαυτό σας έχετε μια πιο υγιή σχέση και διατηρείτε την αγάπη και το ενδιαφέρον στη σχέση σας.

Τι μας μένει λοιπόν;

 

Από τη DeNereis ψυχολόγο, Ελένη Φυλακτού, Psychology BA, Social and Developmental Psychology MA, ABA Specialist

ΑΥΤΟΕΚΤΙΜΗΣΗ ΚΑΙ ΠΑΙΔΙ

Η δημιουργία ψηλής αυτοεκτίμησης στα παιδιά είναι πολύ σημαντική αφού βοηθά κατά πολύ στη μετέπειτα ανάπτυξη και πορεία τους. Η αυξημένη αυτοεκτίμηση ή αλλιώς η ικανοποίηση με τον εαυτό τους, συνδέεται με ψηλές ακαδημαϊκές επιδόσεις, συμμετοχή σε αθλητικές και άλλες δραστηριότητες, ανάπτυξη αποτελεσματικών μεθόδων επίλυσης των διαφόρων προβλημάτων που εμφανίζονται, καθώς και δημιουργία δεξιοτήτων αντίστασης στις διάφορες πιέσεις των συνομηλίκων.

Πολλές έρευνες έχουν καταδείξει ότι το γονεϊκό στυλ και οι γονεϊκές πρακτικές συνδέονται σημαντικά με την ανάπτυξη αυτοεκτίμησης στο παιδί.

Πώς ενισχύουμε λοιπόν την αυτοεκτίμηση των παιδιών μας;

  • Δημιουργούμε στενές σχέσεις με τα παιδιά μας.
  • Φροντίζουμε για τις ανάγκες τους, έχοντας όμως ταυτόχρονα προσδοκίες από αυτά για την εμφάνιση κατάλληλης συμπεριφοράς. Όταν τα παιδιά μας παρουσιάζουν αυτή τη συμπεριφορά δεν ξεχνάμε ποτέ να τα επιβραβεύουμε!!
  • Αφήστε τα παιδιά σας να παίρνουν τις δικές τους αποφάσεις αναλόγως των δυνατοτήτων τους. Παράλληλα δώστε τους την ευκαιρία να συμμετέχουν στη λήψη διαφόρων αποφάσεων.
  •  Ενθαρρύνετε την ανάπτυξη αυτονομίας στα παιδιά σας, αλλά παράλληλα στηρίξτε τα όπου και όποτε σας χρειάζονται.
  •  Αποδεχτείτε τις δυνάμεις και αδυναμίες τους και δημιουργήστε ξεκάθαρα και αποδεχτά πρότυπα-στόχους για αυτά.
  •  Υποστηρίξτε τα παιδιά σας στην επίτευξη αυτών των στόχων.
  • Δείξετε ενδιαφέρον για τις διάφορες δραστηριότητες των παιδιών σας. Για παράδειγμα, παρακολουθήστε τις περισσότερες (αν όχι όλες) δραστηριότητες στις οποίες συμμετέχει το παιδί σας (αγώνας ποδοσφαίρου, σχολικές γιορτές), ρωτήστε το για τους φίλους του ή ακόμα επισκεφθείτε ένα μουσείο τέχνης μετά από παρότρυνση του παιδιού σας.
  • ΑΓΑΠΗ!!!!! Δώστε άπλετη αγάπη και ζεστασιά στα παιδιά σας. Δημιουργήστε ένα περιβάλλον ασφάλειας και σιγουριάς για αυτά.

 

Ελένη Φυλακτου, Psychology BA, Social and Developmental Psychology MA, ABA Specialist

25 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ, ΣΠΑΣΕ ΤΗ ΣΙΩΠΗ

25 Νοεμβρίου σήμερα!

Παγκόσμια μέρα κατά της βίας των γυναικών!

Για πολλές γυναίκες το άκουσμα και μόνο της λέξης βίας προκαλεί αναστάτωση! Για κάποιες όμως που το έχουν βιώσει ή το βιώνουν ακόμα, είναι κομμάτι του εαυτού τους! Ανήκει σαν εικόνα στα βιώματα τους! Είναι εμπειρία που τις καθόρισε και θα τις καθορίζει για όλο το υπόλοιπο τους!

Οπως μας αναφέρει η κα. Ελένη Φυλακτού, ψυχολόγος, μια από τις πιο κοινές μορφές βίας που βιώνουν οι γυναίκες παγκοσμίως είναι η σωματική, η οποία προκαλείται από ένα οικείο πρόσωπο (συνήθως σύντροφο).
Στατιστικά, τουλάχιστον μία στις τρεις γυναίκες δέχεται σωματικά χτυπήματα, αναγκάζεται να έρθει σε σεξουαλική επαφή ή κακοποιείται με άλλους τρόπους από τον σύντροφό της κατά τη διάρκεια της ζωής της. Μία στις πέντε γυναίκες θα γίνει θύμα βιασμού ή απόπειρας βιασμού κατά τη διάρκεια της ζωής της.

Τί ακριβώς εννοούμε με τον όρο κακοποίηση;

Η κακοποίηση είναι ένα επαναλαμβανόμενο μοτίβο συμπεριφορών, που εξασκείται για να διατηρείται εξουσία και έλεγχος πάνω στη σύντροφο. Αυτές οι συμπεριφορές βλάπτουν σωματικά, διεγείρουν φόβο, εμποδίζουν τη γυναίκα από το να κάνει αυτό που επιθυμεί και την εξαναγκάζει να συμπεριφέρεται με τρόπους που δε θέλει.

Και αυτό πως προκύπτει;

Το άτομο που ασκεί βία μπορεί να βρίζει και να προσβάλει το θύμα επιχειρώντας να προκαλέσει την αντίδραση του θύματος. Αν το θύμα αντιδράσει, ο θύτης βρίσκει την αφορμή για να ασκήσει βία. Πολλές φορές το θύμα φοβάται την αντίδραση του θύτη και έτσι συμπεριφέρεται σαν να φταίει. Τελικά, πάντα ο θύτης θα βρει μια δικαιολογία για να ασκήσει βία στο θύμα.

Στην συνέχεια περνάμε στο δεύτερο στάδιο, την περίοδο κακοποίησης.  Κατά τη διάρκεια αυτής της φάσης ο θύτης είναι συνήθως εκτός ελέγχου. Αρκετές φορές το θύμα τραυματίζεται σοβαρά, ενώ κάποιες φορές παραμένει παθητικό προσπαθώντας να προστατεύσει τον εαυτό του. Άλλες φορές το θύμα απλά αμύνεται, μπορεί να κτυπήσει το θύτη ή να τρέξει και να ζητήσει βοήθεια.

Τελος, ο κύκλος ολοκληρώνεται με την περίοδο συμφιλίωσης. Εδώ, μετά την κακοποίηση το θύμα είναι πολύ ευάλωτο. Ο θύτης προσπαθεί να δικαιολογήσει τη βίαιη συμπεριφορά του, περιβάλλει το θύμα με πολλή αγάπη και απολογείται. Ο θύτης υπόσχεται ότι δεν πρόκειται να το ξανακάνει.
Κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου δημιουργείται ένας πολύ δυνατός συναισθηματικός δεσμός μεταξύ του θύματος και του θύτη, ο οποίος απομονώνει και τους δύο από την πραγματικότητα.

Όμως…

Με το πέρασμα του χρόνου, η διάρκεια των τριών περιόδων αλλάζει. Η Περίοδος Έντασης διαρκεί όλο και λιγότερο, η Περίοδος Κακοποίησης γίνεται όλο και πιο συχνή και πιο έντονη, και η Περίοδος Συμφιλίωσης μικραίνει και γίνεται πιο έντονη. Η βία αποδυναμώνει το θύμα και αλλάζει τον χαρακτήρα και την προσωπικότητά του.

Μήπως είσαι κι εσύ θύμα κακοποίησης ή έχεις παρατηρήσει κάτι παράξενο σε οικείο σου πρόσωπο; Ο αριθμός για βοήθεια στην Κύπρο είναι το 1440. Κάλεσε το συντομότερο και οι ειδικοί θα σε βοηθήσουν. Είτε για να βγεις από το φαύλο κύκλο της βίας είτε για να βοηθήσεις ένα αγαπημένο σου πρόσωπο!

ΣΠΑΣΕ ΤΗ ΣΙΩΠΗ, ΜΠΟΡΕΙΣ!!!!

ΠΑΙΔΙ – ΣΧΟΛΕΙΟ – ΕΠΙΘΕΤΙΚΟΤΗΤΑ

Το φαινόμενο της σχολικής επιθετικότητας και του εκφοβισμού παρατηρείται όλο και πιο συχνά στις μέρες μας και είναι ένα από τα κυριότερα προβλήματα σε πολλές χώρες του κόσμου.

Το φαινόμενο αυτό μελετήθηκε για πρώτη φορά από τον Olweus (1978), ενώ το 1987 εμφανίζεται για πρώτη φορά ο όρος “bullying” σε επιστημονικά περιοδικά.

Τι είναι η σχολική επιθετικότητα;(Bullying)

Η σχολική επιθετικότητα είναι η συστηματική και επαναλαμβανόμενη παρενόχληση, εκφοβισμός ή άσκηση βίας από ένα μαθητή ή ομάδα μαθητών προς κάποιον άλλο μαθητή. Το θύμα όντας ανήμπορο να αντιδράσει ή να αμυνθεί, αυξάνει τη σωματική, ψυχολογική και κοινωνική ισχύ του θύτη (αυξάνοντας έτσι και την ανισότητα μεταξύ τους). Ο σκοπός του θύτη είναι είτε να προκαλέσει το φόβο στο θύμα, να το ντροπιάσει ή ακόμα και να το βλάψει (Olweus, 1993).

Μορφές σχολικής βίας:

Υπάρχουν πολλαπλές μορφές σχολικής βίας. Κάποιες από αυτές είναι η σωματική βία, η λεκτική, η κλοπή είτε χρημάτων ή αντικειμένων και η κοινωνική ή ψυχολογική βία. Η κοινωνική βία έχει πολλές φορές στόχο τον αποκλεισμό του θύματος από διάφορες ομάδες των συνομηλίκων του. Η ψυχολογική βία γίνεται μέσω προσβολών, απειλών, εκβιασμών και έχουν κύριο στόχο την ταπείνωση και γελοιοποίηση του θύματος. Κάποιες άλλες μορφές βίας είναι τα εκβιαστικά τηλεφωνήματα και η ηλεκτρονική επίθεση μέσω κινητού τηλεφώνου ή διαδικτύου (cyberbullying).
Η σχολική επιθετικότητα είναι ένα από τα μεγαλύτερα προβλήματα που έχουν να αντιμετωπίσουν σήμερα οι ψυχολόγοι και οι παιδαγωγοί. Το 16% των παιδιών εμπλέκονται σε σχολική επιθετικότητα, με το 9% να είναι θύματα και το 7% να είναι θύτες.

Πού οφείλεται η σχολική επιθετικότητα;

Έρευνες έχουν δείξει συσχέτιση της σχολικής βίας με προσαρμοστικά προβλήματα τόσο στο οικογενειακό όσο και στο σχολικό περιβάλλον. Αρνητικά οικογενειακά περιβάλλοντα, τα οποία χαρακτηρίζονται από κακή επικοινωνία μεταξύ γονέων και παιδιών είναι σημαντικός παράγοντας για την ανάπτυξη βίαιης συμπεριφοράς στην εφηβεία. Η ποιότητα επικοινωνίας που έχουν οι γονείς με τα παιδιά τους επηρεάζουν την ψυχολογική προσαρμογή στη συνέχεια ως εφήβων. Κάποιοι ερευνητές εισηγούνται ότι υπάρχει στενή σύνδεση μεταξύ της σχέσης πατέρα και παιδιού και της ψυχολογικής προσαρμογής. Άλλες έρευνες οι οποίες διεξήχθησαν στο σχολικό πλαίσιο έδειξαν ότι μαθητές με προβληματική συμπεριφορά είχαν αρνητική αλληλεπίδραση και με τους δασκάλους. Γενικότερα, η ποιότητα της αλληλεπίδρασης μεταξύ των εφήβων , των γονέων και των δασκάλων φαίνεται να έχει μεγάλη συσχέτιση με τα επίπεδα βίαιης συμπεριφοράς. Επίσης, φαίνεται να υπάρχει μία δυνατή συσχέτιση μεταξύ της μειωμένης αποδοχής από τους συνομηλίκους και της αρνητικής σχολικής αυτοεικόνας (Με λίγα λόγια, τα παιδιά που δε γίνονται αποδεκτά από τους συμμαθητές τους τείνουν να έχουν χαμηλή σχολική αυτοεικόνα). Η μειωμένη αποδοχή από τους συνομηλίκους οφείλεται σε μεγάλο βαθμό στην αντίληψη των δασκάλων. Αν οι δάσκαλοι έχουν μια αρνητική αντίληψη ως προς το μαθητή, τότε επακόλουθο είναι η απόρριψη από τους συμμαθητές που οδηγεί στη μειωμένη αυτοεικόνα.

Προστατευτικοί παράγοντες:

• Θετική επικοινωνία με την οικογένεια (θετική επικοινωνία γονέων-παιδιού, λύνοντας οποιαδήποτε προβλήματα με διάλογο και συζήτηση).

• Η ανοικτή επικοινωνία του παιδιού τόσο με τη μητέρα όσο και με τον πατέρα δημιουργούν μια θετική αυτοεικόνα όσον αφορά το οικογενειακό περιβάλλον, η οποία αργότερα βοηθά στη δημιουργία μιας θετικής σχολικής αυτοεικόνας.

• Θετικές προσδοκίες δασκάλων (τονίζουν τα θετικά ενός μαθητή και ζητούν περισσότερα, δεν τον κριτικάρουν ούτε τον μειώνουν σε ότι κι αν κάνει ή πει).

• Η θετική αξιολόγηση των δασκάλων σχετίζεται άμεσα με υψηλό κοινωνικό στάτους για τους μαθητές (δημοφιλείς και αρεστοί στους συμμαθητές τους) αλλά και ψηλότερα επίπεδα σχολικής αυτοεικόνας.

Ελένη Φυλακτου, Psychology BA, Social and Developmental Psychology MA, ABA Specialist

ΑΥΤΙΣΜΟΣ: ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ ΣΕ ΠΑΙΔΙΑ ΚΑΙ ΒΡΕΦΗ

Αυτισμός!

Είναι μια λέξη την οποία πολλοί από εμάς δε γνωρίζουν και ίσως να μην μάθουν ποτέ αν δεν υπάρξει κάποιο περιστατικό στο κοντινό τους περιβάλλον. Ο αυτισμός είναι μια διάχυτη αναπτυξιακή διαταραχή η οποία χαρακτηρίζεται από μειωμένη κοινωνική αλληλεπίδραση και επικοινωνία. Αν και ο αυτισμός είναι δύσκολο να διαγνωστεί πριν την ηλικία των 2 ετών μπορούν να παρατηρηθούν κάποια συμπτώματα από τη βρεφική κιόλας ηλικία.

Πρώιμα συμπτώματα αυτισμού:

• Το παιδί δεν έχει βλεμματική επαφή ακόμα και σε μεγαλύτερη ηλικία από αυτή του ενός έτους (π.χ. το βρέφος δεν κοιτάει τη μητέρα όταν εκείνη το θηλάζει ή σε μεγαλύτερη ηλικία δεν κοιτάει το άτομο που του μιλάει).

• Δε χαμογελά όταν του χαμογελούν.

• Δεν ανταποκρίνεται στο όνομά του ( Όταν ακούει το όνομά του δε γυρνάει προς το άτομο που μιλάει ή χρειάζεται να το ακούσει περισσότερες από 2-3 φορές για να το κάνει).

• Δεν ακολουθεί αντικείμενα που εμφανίζονται στο οπτικό του πεδίο (π.χ. αν κρατάτε κάποιο αντικείμενο κουνώντας το αργά δεξιά και αριστερά το παιδί/βρέφος δε θα ακολουθήσει το αντικείμενο με τα μάτια).

• Δεν ακολουθεί κάτι το οποίο του δείχνεις.

• Δε δείχνει, δε χαιρετάει και γενικά δε χρησιμοποιεί βασικές χειρονομίες για να επικοινωνήσει.

• Δυσκολεύεται ή δε μιμείται τις κινήσεις κάποιου άλλου ή ακόμη και τις εκφράσεις του προσώπου.

• Δεν παίζει με άλλα παιδιά και γενικώς δε φαίνεται να κάνει ουσιαστικό παιχνίδι, παρά μόνο στερεοτυπικές κινήσεις.

Γενικά το παιδί δυσκολεύεται να επικοινωνήσει με τους γύρω του και φαίνεται να είναι σχεδόν πάντα κλεισμένο στο δικό του κόσμο.

Αυτό άλλωστε σημαίνει και η λέξη «αυτισμός», κλείσιμο στον εαυτό. Πολλές φορές οι γονείς παρατηρούν από τη βρεφική κιόλας ηλικία ότι δεν έχουν μία ουσιαστική επικοινωνία με το βρέφος, αλλά αυτό δεν τους ανησυχεί ιδιαίτερα αφού είναι ακόμα πολύ νωρίς για την εμφάνιση σοβαρών συμπτωμάτων του αυτισμού. Όταν πια το παιδί φτάσει στην ηλικία των ενός με δύο ετών κάποια χαρακτηριστικά είναι αρκετά εμφανή. Για παράδειγμα πολλά παιδάκια στην ηλικία αυτή ξεκινάνε να χρησιμοποιούν διάφορες λέξεις για να επικοινωνήσουν με τους γύρω τους ενώ αυτό το παιδί μηδαμινές εώς καμία. Ενώ άλλα παιδιά δείχνουν αυτό που θέλουν και γενικά προσπαθούν να επικοινωνήσουν με τους γύρω τους για να πάρουν κάτι, το παιδί αυτό δε θα προσπαθήσει καν να το κάνει. Αν δεν μπορεί να πάρει κάτι δε θα το ζητήσει. Παρ’ όλα αυτά πολλά παιδιά με αυτισμό ενώ μέχρι και την ηλικία των δύο ετών έχουν μερικό λόγο πολλοί γονείς αναφέρουν πως παρατηρείται μια σταδιακή παλινδρόμηση όπου τελικά το παιδί σταματά να χρησιμοποιεί οποιαδήποτε λέξη.

Διάγνωση και πρώιμη παρέμβαση

Πολλοί γονείς ενώ παρατηρούν ότι το παιδί τους βρίσκεται πολύ πίσω για την ηλικία του συγκρίνοντας με άλλα παιδιά, εντούτοις πολλές φορές αγνοούν το γεγονός αυτό περιμένωντας πως θα προχωρήσει όσο μεγαλώνει. Επιπλέον, τα αυτιστικά χαρακτηριστικά όσο μεγαλώνει το παιδί αυξάνονται όπως και το άγχος των γονέων. Κανένας γονέας δε θέλει να πιστέψει ότι το παιδί του παρουσιάζει κάποιο πρόβλημα γι’ αυτό και πολλές φορές αργούν να προβούν στη διάγνωση.

Αφού γεννηθεί το παιδί όλοι οι γονείς κάνουν όνειρα για το μέλλον και περιμένουν πολλά από αυτά να πραγματοποιηθούν. Βλέποντας όμως το παιδί τους να μην εξελίσσεται όπως αυτοί θα περίμεναν,εμφανίζεται αρχικά μια άρνηση του γεγονότος, ενώ παράλληλα και έντονο στρες. Πολλοί γονείς ελπίζουν πως αυτή είναι μία φάση η οποία θα περάσει με τον καιρό. Σε αντίθεση, όσο περνάει ο καιρός βλέπουν το παιδί τους να μην αναπτύσσει βασικές δεξιότητες τις οποίες θα έπρεπε να είχε και έτσι έρχονται αντιμέτωποι με την πραγματικότητα.
Μετά τη διάγνωση του παιδιού με αυτισμό ο γιατρός θα προτείνει κάποιες θεραπευτικές μεθόδους οι οποίες ίσως βοηθήσουν το παιδί στη μετέπειτα εξέλιξή του.

Μια από τις νεότερες και επιστημονικά αποδεδειγμένες αποτελεσματικότερες μεθόδους είναι η Εφαρμοσμένη Ανάλυση Συμπεριφοράς- ABA. Η ανάλυση συμπεριφοράς έχει ως κύριο στόχο να διδάξει στο παιδί βασικές δεξιότητες όπως η αυτοεξυπηρέτηση, η επικοινωνία καθώς και το να γίνει σε μεγάλο βαθμό ανεξάρτητο.

Τέλος, είναι πλέον αποδεδειγμένο ότι η έγκαιρη διάγνωση καθώς και η πρώιμη παρέμβαση βελτιώνουν όχι μόνο τη συμπεριφορά του παιδιού αλλά και τη μετέπειτα εξέλιξή του. Αρκετά παιδιά με αυτισμό με πρώιμη παρέμβαση (από την ηλικία του 1-1,5 έτους) είχαν πολύ καλύτερη εξέλιξη από ότι παιδιά τα οποία ξεκίνησαν μετά την ηλικία των 4 ετών.

Ευχαριστούμε ιδιαιτέρως την Κα.Ελένη Φυλακτου, Psychology BA, Social and Developmental Psychology MA, ABA Specialist, για τις παραπάνω πληροφορίες!